دلهره، ترس و ديگر هيچ
گروه سلامت: لرزش، پرش عضلات، عرق سرد، منگي، تهوع، خوابآلودگي، تپش قلب، مشكل در حافظه و هراس از رخ دادن يك اتفاق ناخوشايند، از علائمي است كه هر يك از ما كمو بيش با آن مواجه بودهايم.
حال پديدار شدن اين علائم ممكن است از سنين كم با شروع امتحانات آخر ترم مدارس شروع و تا كنكور، موقعيتهاي شغلي، ازدواج و... ادامه پيدا كند ولي شرط مهم نحوه تعديل و كاهش اين اضطراب است.
دكتر علي حريرچي، متخصص عمومي در گفتگو با «جامجم» اضطراب را نوعي احساس ترس و ناراحتي بيدليل ميداند كه نشانه بسياري از اختلالات روانشناختي محسوب ميشود و تمام اختلالات اضطرابي از آن نشات ميگيرد.
به گفته اين پزشك متخصص پنج گروه منتشر، رعبي، فوبي، وسواس فكري عملي و استرس پس از ضايعه رواني در اختلالات اضطرابي وجود دارد كه در اضطراب منتشره اختلال ترس از آينده، ترس بياساس است و موضوع معيني را دربرنميگيرد همانند ترس از دست دادن فرزند، همسر و... .
از علائم اين نوع اختلال، تنشهاي حركتي، لرزشها و واكنشهاي خودكار كه به سيستم عصبي برميگردد است و درصد ابتلاي زن و مرد در آن برابر است.
دكتر حريرچي با اشاره به اختلال رعبي (پانيك)، اين اضطراب را با حملههاي شديد ترس و وحشت بيان ميكند كه هدف مشخصي را دنبال و شدت آن را از چند ثانيه تا چند ساعت ذكر ميكند.
به گفته اين پزشك متخصص عمومي، ممكن است حملات از چند بار در روز تا ماهي چند بار رخ دهد و به حدي درد سينه شدت داشته باشد كه فرد به متخصص قلب مراجعه كند.
در اين گونه حملات اضطرابي ابتلاي زنان 2برابر مردان است و در دوقلوهاي يكسان از دوقلوهاي همزاد كه يكسان نيستند، بيشتر ديده ميشود.
وي ميافزايد: سومين اختلال اضطرابي فوبيا يا همان ترس است كه از برخي اشياء يا موقعيتهايي كه خطر واقعي براي شخص ندارد و بيتناسب به جدي بودن واقعي آنها، به صورت اغراقآميز شخص را دربر ميگيرد، كساني كه از مكانهاي سر باز، سربسته، تاريكي، حيوانات و... ميترسند جزو اين نوع اختلال محسوب ميشوند ولي در وسواسهاي فكري و عملي، شخص به چيزهايي فكر ميكند كه آرزو دارد هيچگاه به آنها فكر نكند. به گفته دكتر حريرچي با اين كه شخص ميداند فكرش صحيح نيست ولي توان خودداري از اين گونه افكار را ندارد. وي اظهار ميكند: 50 درصد اين افراد كساني هستند كه هنوز ازدواج نكرده و درآمد نسبتا بالايي دارند. به گفته وي اختلال پنجم، استرس بعد از ضايعه رواني (PTSD) است كه پس از بروز سوانح شديد همانند جنگ، سيل، زلزله، حوادث شديد رانندگي و... پيش ميآيد و افراد بعد از گذشت حادثه در پاسخ به محركها بياحساس شده و با دنياي اطراف خود درگير نميشود.
يادآوريهاي مكرر و ناخواسته (علايم شناختي)، علايم فيزيولوژيك از قبيل گوشبهزنگ بودن آنها، نشانههاي رفتاري همچون اجتناب از فعاليتهاي مشابه و افزايش تحريكپذيري اينگونه افراد را ميتوان از علايم اين نوع اختلال ذكر كرد.
درمان اضطراب
در اختلالهاي بيولوژيك، آرامبخشها در تسكين اضطراب موثر هستند ولي در تحليلهاي رواني، بايد بيمار را به سمت روانشناس سوق داد. دكتر حريرچي با اشاره به اين مطلب، ميافزايد: با مواجهسازي ميتوان شخص را با آن محرك ضعيف و مدلهاي فراوان آن روبهرو ساخت تا شخص در مواجهه با آن مقاوم شود، به گفته اين پزشك عمليات درمان شخص پس از قرار گرفتن در آن موقعيت، خيلي خوب جواب داده و گاه جواب عكس ميدهد ولي در ديدگاههاي شناختي، به بيمار فهمانده ميشود، خطراتي كه شخص فكر ميكند توسط آنها تهديد ميشود همه اغراقآميز بوده است و توسط اصالت وجودي شخص، وي را به خود انساني ميرسانيم و به خانوادهها آموزش داده ميشود تا نسبت به بيمارشان با محبت رفتار كنند.
چند راهكار براي كاهش اضطراب
ورزش كنيد و سعي كنيد طي انجام تمرينات منظم ورزشي، خود را رها كنيد.
در خلوت خود موقعيتهاي اضطرابآور را تصور كنيد و در كلام و رفتار خود به دنبال پاسخهاي مناسب بگرديد.
به خاطر داشته باشيد كلماتي را كه بار اضطرابي دارند مثل (هيچ وقت، هميشه، هرگز، زود، سريع) از گنجينه لغات خود حذف كنيد.
در هنگام صحبت، از عجله كردن و اجبار در ارائه پاسخ سريع و واكنش شتابزده بپرهيزيد.
سعي كنيد با افراد آرام و خونسرد معاشرت كنيد و نكات ظريف رفتاري سازگار با خود را از آنها ياد بگيريد.
جام جم | 
